ÇOCUKLAR SINAVA GİRMİYOR, AİLELERİN HAYALLERİ YARIŞIYOR
Bu hafta yüz binlerce öğrenci LGS’ye girecek.
Peki gerçekten sınava giren kim?
Çocuklar mı?
Yoksa yıllardır biriktirilmiş beklentiler mi?
Bir klinik psikolog olarak yıllardır dikkatimi çeken bir durum var. Sınav yaklaştıkça çocuklardan çok yetişkinler kaygılanıyor. Anne-babalar, öğretmenler, akrabalar hatta komşular…
Çocuğun başarısı artık sadece bir eğitim konusu olmaktan çıkıyor. Bir aile hikâyesine dönüşüyor.
“Benim zamanımda okuyamadım.” “Bizim yapamadığımızı o yapsın.” “Bir yerlere gelsin.” “Hayatı kurtulsun.”
İyi niyetle kurulan bu cümleler bazen çocuğun omuzlarına görünmez bir yük bırakıyor.
Çocuk sınavda matematik sorusu çözmeye çalışırken aslında ailesinin umutlarını da taşıyor.
İşte tam burada önemli bir psikolojik gerçek ortaya çıkıyor:
Kaygı bulaşıcıdır.
Evde sürekli sınav konuşuluyorsa, anne-baba geceleri uyuyamıyorsa, çocuğun sakin kalmasını beklemek gerçekçi değildir.
Birçok öğrenci başarısız olmaktan değil, hayal kırıklığı yaratmaktan korkuyor.
Oysa bir sınav sadece bir sonuçtur. Bir karakter testi değildir. Bir insanın değerini belirlemez. Bir çocuğun geleceğini tamamen çizmez.
Bugün iş dünyasında başarılı olmuş birçok insanın hikâyesine baktığımızda bunu açıkça görebiliriz. Başarı çoğu zaman tek bir sınavın sonucu değil; merakın, çalışmanın, pes etmemenin ve değişime uyum sağlayabilmenin sonucudur.
Çocuklarımızı başarıya hazırlarken hata yapma hakkını da vermeliyiz.
Çünkü hayat, bize çoğu zaman doğru cevapları değil; yanlışlardan sonra yeniden ayağa kalkmayı öğretir.
Bu nedenle bu hafta tüm velilere küçük bir önerim var:
Çocuğunuza sınav sonucunu değil, emeğini sorun.
Kaç net yaptığıyla değil, ne kadar mücadele ettiğiyle ilgilenin.
Çünkü yarının güçlü yetişkinleri; hiç düşmeyenler değil, düştüğünde yeniden kalkabilenler olacak.
Ve unutmayalım…
LGS bir gün sürer.
Ama çocuğun kendisi hakkında oluşturduğu inançlar bir ömür devam eder.
Mücella Hasırcı Erçalık
Klinik Psikoloji Bilim Uzmanı
